Gökay Aygün Forum

Giresun Mutfağının Özellikleri

Giresun yemeklerinin malzemeleri insanı etkileyen bir doğallığa , tazeliğe ve güzelliğe sahiptir. Bu malzemelerin başında yemeklik olarak kullanılan Karalahana, Isırgan, Pezik, Madımak, Galdirik, Mantar, Sakarca, Çileklik, Mendek, Merulcan, Marul, Maydanoz... gelir. Hayvansal besinlerden süt, yoğurt, yumurta, tereyağı, süzme, bal, peynir, çökelek en yaygın olarak kullanılan malzemelerdir.
Bunların yanında mutfaklarda, kilerlerde ve serentilerde saklanarak yerine göre kullanılan malzemeler de mevcuttur. Bu malzemeler şunlardır:

Kuruluklar:
Fırın Fasulyesi, Fırın Darısı ve unları, Soğan, Sarmısak ve Tahıllar, Yufka, Kadayıf, Patates.

Pekmezler:
Taflan Pekmezi, Üzüm Pekmezi, Armut, Elma Pekmezi, Töngel (Döngel-Muşmula) Pekmezi.

Reçeller:
İncir, Üzüm, Kiraz, Ayva, Vişne, Kızılcık, Şeftali, Elma Reçeli.

Turşular:
Fasulye, Salatalık, Yeşil Domates, Biber, Beyaz Lahana Turşusu.

Tuzlular:[/color]
Fasulye, Mantar, Yeşil Domates, Hamsi Tuzlusu.

Salçalar:
Biber, Domates Salçası.

Baharatlar:
Karabiber, Kırmızı Biber, Nane, Anuk, Kekik, Reyhan.

Çerezler:
Fındık, Ceviz, Kestane, Çemiç (kuru üzüm), Pestil, Çedene, Pıtlak (Patlamış) Mısırı, Dut Kurusu.

Sıcak içecekler:
Çay, Ihlamur, Nane, Kekik, Kuşburnu, Papatya.

Yemeklerimiz:
Karalahana Çorbası
Çalıçileği Çorbası
Mendek Çorbası
Etli Pancar (Karalahana) Sarması
Isırgan Yemeği
Fırın Kurusu Fasulye
Hamsi Böreği
Yağlaş
Karalahana Diblesi
Fasulye Diblesi
Taflan Tuzlusu Kavurması (Daphne)
Yeşil Domates Tuzlusu Kavurması
Kiraz Tuzlusu Kavurması
Merevcen (Diken Ucu) Kavurması
Fasulye Turşusu Kavurması
Mantar Kavurması
Pezik (Pazı) Mıhlaması
Sakarca Mücveri
Merevcen (Diken Ucu) Mücveri
Pezik (Pazı) Mücveri
Tel Kadayıf
Samaksa
Siron
Katmer
Mısır Unu Ekmeği
Hamsili Mısır Ekmeği
Pideler
Fındıklı Badem
Fındıklı Güllaç
Pezik (Pazı) Kökü Turşusu
Fasulye Turşusu

Keşap Mutfağının Özellikleri

Tarihsel süreç içerisinde bir çok uygarlığa ev sahipliği yapmış olan ilçemiz, zengin bir kültür mirasına sahiptir. Bu kültürün önemli bir yanını “Mutfak Kültürü” oluşturur.
Anadolu’nun kuzey bölgesinde yer alan Keşap bir geçiş merkezi olması, farklı iklim ve coğrafyalara sahip bulunması nedeni ile kıyı kesimlerde ot, yapraklar ve deniz ürünlerinden oluşan yemekler hakimdir.
Yılın dört mevsimi eksik olmayan yağışlar ve bol rutubet nedeniyle Keşap tabiatı, zengin bitki örtüsü ile kaplıdır. Bu durum mutfak kültürünü doğrudan etkilemiştir. Yörede yiyecekler genel olarak otsu bitkiler, ot yaprakları, diken uçları, sebzeler ve mantarlardan oluşmuştur. Yaz mevsimi bunlar günlük taze olarak tüketilir. Kışlık yiyecekler fırınlanmış kuruluklar, tuzlular, turşular, konserveler, pekmez ve reçeller, kompostoluk ve çerezlik olarak hazırlanırlar.
Keşap bir sahil şehri olduğu için mutfağında deniz ürünlerinin önemli bir yeri vardır. Hamsi, Mezgit, İstavrit, Palamut, Kefal, İzmarit, Tirsi, Barbun, Sargan, Kötek ve Midye en yaygın türlerdir. Ayrıca derelerimizde doğal olarak yetişen alabalık çok değerlidir. Son yıllarda kültür balıkçılığı oldukça gelişme göstermiştir. Genel olarak Havuz Alası ve Somon balıkları yetiştirilir.
Köylerde yapılan hayvancılığa bağlı olarak beyaz peynir (tecen), deri peyniri (tulum), küp peyniri ve çökelek yapılır. Küp peyniri ve çökelekler güveçlerde yazdan toprağa gömülerek kışa saklanırlar.
Keşap Ekonomisi ve Kültüründe ağırlıklı yeri olan fındıktan, çok çeşitli tatlı ve pastalar yapılmaktadır. Ayrıca ekmek fırınlarında çıkarılan pekmezli simit (susamsız) dikkati çekmektedir.
Keşap'ta doğal bitkilerin bir kısmı kurutularak içecek olarak kullanılır. Bu bitkiler; kekik, ıhlamur, nane, çay, taflan yaprağı, kuşburnu ve yayla papatyalarıdır. Lezzetli ayranların yanı sıra pekmez, reçel ve marmelatlar sulandırılarak soğuk içecek olarak kullanılırlar.
Keşap hanımları, her şeyde olduğu gibi yemek yapımındaki becerileri ile de tadı, lezzeti birbirinden güzel, yüzlerce çeşit yemeği geliştirip sofralara sunmakla kendi kültürlerini oluştururken, Anadolu mutfak kültürüne de büyük katkıda bulunmuşlardır.
Sonuç olarak “Keşap Mutfak Kültürü” kendine özgü nitelikleri ile incelemeye değerdir.

Gokay Aygun

Gokay Aygun